máy chém

Tiếng Việt

Máy chém.

Từ nguyên

Từ ghép giữa máy +‎ chém.

Cách phát âm

IPA theo giọng

Hà Nội	Huế		Sài Gòn
maj˧˥ ʨɛm˧˥	ma̰j˩˧ ʨɛ̰m˩˧		maj˧˥ ʨɛm˧˥
Vinh	Thanh Chương		Hà Tĩnh
maj˩˩ ʨɛm˩˩			ma̰j˩˧ ʨɛ̰m˩˧

Danh từ

máy chém

1. Máy dùng để chặt đầu người có án tử hình.
   • 1936, Phan Khôi, Thời sự trong tuần lễ/Kỳ 6, Sông Hương:

     Vì đơn xin chống án bên Pháp của Trị bị bác, nên ngày 5 Octobre vừa rồi tội nhân đã lên máy chém để trả nợ xã hội.

   • 1995, Lê Minh Quốc, Nguyễn Thái Học, NXB Văn học, tr. 155:

     Nửa đêm về sáng của ngày 21/11/1931 thực dân đã đưa anh rời khỏi xà lim để lên máy chém.

2. (thông tục) Người bán hàng với giá quá đắt.

Đồng nghĩa

• (Nghĩa 1) đoạn đầu đài (từ cũ)

Dịch

Máy dùng để chặt đầu người có án tử hình

• Tiếng Ả Rập: مقصلة gc (miqṣala)
• Tiếng Anh: guillotine (en)
• Tiếng Armenia: գիլյոտին (hy) (gilyotin), կառափնատ (hy) (kaṙapʿnat)
• Tiếng Azerbaijan: gilyotin
• Tiếng Ba Lan: gilotyna (pl) gc
• Tiếng Ba Tư: گیوتین (fa)
• Tiếng Bồ Đào Nha: guilhotina (pt) gc
• Tiếng Bổ trợ Quốc tế: guillotina
• Tiếng Catalan: guillotina (ca) gc
• Tiếng Do Thái: גיליוטינה gc (giliotína)
• Tiếng Đan Mạch: guillotine gch
• Tiếng Đức: Guillotine (de) gc, Fallbeil (de) gt
• Tiếng Gruzia: გილიოტინა (gilioṭina)
• Tiếng Hà Lan: guillotine (nl) gc, valbijl (nl) gc
• Tiếng Hungary: nyaktiló (hu), guillotine (hu)
• Tiếng Hy Lạp: λαιμητόμος (el) gc (laimitómos), γκιλοτίνα (el) gc (gkilotína), καρμανιόλα (el) gc (karmanióla)
• Tiếng Ido: gilotino (io)
• Tiếng Iceland: fallöxi
• Tiếng Kurd:
  • Tiếng Kurmanji: meşneqe, giyotîn
• Tiếng Ladino: giyotina gc
• Tiếng Mã Lai: gilotin
• Tiếng Nga: гильотина (ru) gc (gilʹotina)

• Tiếng Nhật: ギロチン (ja) (girochin)
• Tiếng Norman: dgilliotinne gc
• Tiếng Pháp: guillotine (fr) gc
• Tiếng Phần Lan: giljotiini (fi)
• Quốc tế ngữ: gilotino
• Tiếng Rumani: ghilotină (ro) gc
• Tiếng Séc: gilotina (cs) gc
• Tiếng Slovak: gilotína (sk) gc
• Tiếng Slovene: giljotina (sl) gc
• Tiếng Tagalog: gilyotina
• Tiếng Tajik: гилйотина (gilyotina)
• Tiếng Tây Ban Nha: guillotina (es) gc
• Tiếng Thái: กิโยตีน (th) (gì-yoo-dtiin)
• Tiếng Thổ Nhĩ Kỳ: giyotin (tr)
• Tiếng Thụy Điển: giljotin (sv) gc
• Tiếng Triều Tiên: 단두대 (ko) (dandudae), 기요틴 (ko) (giyotin)
• Tiếng Trung Quốc:
  • Tiếng Quan Thoại: 斷頭台 (zh) (duàntóutái)
  • Tiếng Quảng Đông: 斷頭台
• Tiếng Ukraina: гільйотина (hilʹjotyna)
• Tiếng Veneto: ghiƚotina (vec) gc
• Tiếng Volapük: gilyoten
• Tiếng Ý: ghigliottina (it) gc
• Tiếng Yiddish: גיליאָטין gc (gilyotin)

Tham khảo

• Hồ Ngọc Đức (biên tập) (2003), “máy chém”, trong Việt–Việt‎ (DICT), Leipzig: Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí (chi tiết)